Sidee Loo Xaliyaa Mashaakilaadka? (Q-1aad)

Waxaa hubaala in qof kasta oo ku nool dunida guudkeeda ay soo food saarayso dhibaatooyin ama caqabaad ka hor istaaga inuu gaadho hadafkiisa ama ujeedadiisa, aalaabana waxay mashaakilaadku ka hor yimaadaan dadka leh ahdaafta kuna mashquulsan sidii ay u xaqiijin lahaayeen ugana midha dhalin lahaayeen himilooyinkooda. Waxaan odhan karnaa qof aan hadaf lahayn waxaa Mushkilo iyo dhib ugu filan inuu nool yahay hadaf la,aan .

Lama soo koobi karo mashaakilaadka qofka binu aadanka soo foodsaaraya nooca ay yihiin iyo siday u dhacayaan, waxa isaga mushkilada ku ah ama uu u arko inay mushkilad ku yihiin. waxaaba dhacda in dad badan waxaan mushkilad ahayn ula muuqato inay tahay dhib weyn oo aan laga talaabi Karin.

Inta badan Dhibaatooyinku waxay qofka kaga imaan karaan dadka uu la dhaqmayo, deegaanka uu ku noolyahay, shaqada uu hayo, ujeedooyinka uu doonayo inuu gaadho amaba waxay noqon karaan dhibaatooyin la xidhiidha shaqsi ahaantiisa sida caafimaad daro ,dhaqaalo xumo, amni daro iwm.

Hadaan tusaale ahaan u soo qaadano Deegaanka waa arin qof kasta oo soomaali ahi fahmi karo dhibta haysta dhulkeenii iyo ummaddeeni waxaan odhan karnaa waa dhib saamaysay qof kasta oo soomaaliya , sababtay dhibaatooyin baaxad leh oo dhakafaar & jahawareer ku noqotay caalamkan aan ku noolnahay .

Miyaanay ahayn mushkilad taagan oo u baahan in laga gaadho xal waara?

Hadiise ay sii socoto dhibtani saameyn intee le,eg ayay ku yeelan kartaa Mustaqbalkeena & Jiritaankeenaba.

Mashaakilaadku waxay noqon karaan kuwo adiga kugu gaara waxayna noqon karaan kuwo aad la wadaagto bulsha weynta aad la nooshahay, waxay noqon karaan kuwo culus oo u baahan ka baaraandag fara badan, waxayna noqon karaan kuwo sahlan oo si fudud looga talaabi karo hadii la fahmo sida loo furdaamiyo dhibaatooyinka.

Akhristow waxaa suura gala in qofku xaliyo dhibaatooyinka soo food saaray isagoo raacaya Tusmooyin aan dib ka sheegi doono.

Aalaaba dadka raaca Tusmooyinka aan xusi doono insha allaah, waxay ku guulaystaan inay xaliyaan kana talaabaan arimahan soo wajahay ee u baahan in la furdaamiyo iyagoon dhibtoodii dhib kale ku badelin ama aan ismoodsiin inay wax xaliyeen iyagoon xalba gaadhin .

Akhristow waxaa suurawda in qofku khibrad iyo waayo aragnimo ka helo dhibaatooyin uu kala kulmay sooyaalka nolasha. waxaad in badan maqashaa iyadoo la leeyahay arinta Ruug caddaa & Odayaal ha loo geeyo maxay tahay sababtu?

Sababtu waa iyagoo la soo kulmay dhibaatooyinkan kuwo la mida kana soo dhaxlay khibrad iyo waayo aragnimo sidaa darteed ayaa dadka ku dhaqan wadanka shiinaha waxay mushkilada u yaqaanaan Fursad sababtoo ah waxay aaminsan yihiin inay tahay jaanis lagu kasbado khibrad iyo waayo aragnimo. Ujeedada aan ka leenahay qoraalkan waa inaan iftiimino wadada loo maro in la xaliyo mashaakilaadka, soona bandhigno qaabab inugu caawin kara in aan si sahlan uga gudubno dhibaatooyinka.

Waa Maxay Mushkiladi?

Mushkiladu waa duruufaha adag ee ku soo wajahaya kuuna diidaya inaad ka guurto duruuf aad la nooshahay una wareegto marxalad kale. ama waa caqabaatka kaa hor istaaga inaad xaqiijiso Himilooyinkaaga, Caqabaatkaas oo saamayn ku yeelanaya jiritaankaaga, qorshahaaga iyo fikirkaagaba .

Dhib Kastaa Ma Sharbaa?

Mushkilad kastaa maaha shar badhax la, ee waxaa jira dhibaatooyin badan oo laga yaabo inay mustaqbalkaaga anfacaan kana hesho faaiidooyin aad u aydo .

Tusaale ahaan qofka ardayga ah waxaa laga yaabaa inay soo gaadho dhib fara badan inta uu ku jiro halganka waxbarashada iyo duulaanka qorshaysan ee ku qaaday jahliga. Waxaaba se suurawda in waxbarashadaasi fure u noqoto mustaqbalkiisa oo dhan, ilowsiisana wixii dhib ahaa ee uu la soo kulmay xiligii ardaynimada .

Boqor ka mida boqoradii shiinahaa ayaa laga hayaa inuu yidhi :

Dhibtu Waa Furaha Fakarka

Fakarkuna Waa Furaha Aqoonta

Aqoontuna waa Furaha Farxada & Guusha

Qaybaha Mushkiladaha:

Mushkiladuhu waxay u qaybsami karaan dhawr qaybood oo kala ah:

kuwo soo jireena oo mudo soo jiitamayay iyo kuwa uguba (cusub) oo adiga iyo bulshadaba ku cusub, waxay noqon karaan kuwo ku dhashay si kadis ah oo lama filaana iyo kuwo la filayay inay dhacaan, waxay noqon karaan kuwo sababahooda la fahmi karo iyo kuwa ay adag tahay in la garto sababaha keenay,waxay noqon karaan kuwo soo noqnoqda iyo kuwo mar uun dhaca.

Fahanka aan fahano nooca mushkiladu tahay waxay inaga caawin doontaa marka aan doonayno inaan guda galno sidii aan u xalin lahayn dhibaatooyika aan rabno inaan furdaamino.

Tusaale ahaan wuxuu farqi wayn u dhaxeeyaa Mashaakilka ugubka ah iyo kuwa soo jireenka ah, waxaa suurawda kuwo soo jireenka ah in la isku dayay marar hore xalkooda taasi waxay inoo fududaynaysaa inaan halkaa ka bilowno tixraac maadaama aan fahanay in mushkiladani tahay soo jireen oo aan iswaydiino Su'aalahan soo socda

Muxuu ahaa xalkii la isku dayay si loo xaliyo mushkiladan? Imisa jeer baa la isku dayay in la xaliyo ? Maxay ahaayeen wadooyinkii loo maray xalinteedu? Maxaa ka hir galay isku daygaa? Maxaa sababay inaan laga gaadhin xal? Imisa xal baa lagu dayay? Yay ahayd cida doonaysay inay xaliso? Maxay u adeegsadeen xalinta mushkiladan? Dhaqaale iyo wakhti intee le,eg baa ku baxay isku daygaa? Maxay yihiin sababaha saacidaya inay sii jirto mushkiladani? Yaa xalka qayb ka ah yaase mushkilada qayb ka ah?

Su'aalahan iyo kuwo la mida waxay ka dhalanayaan marka aan ogaano in mushkiladani tahay mid mudo soo jiitamaysay. Waxaa ka gadisan su'aalaha aan is waydiinayno hadaan ogaano in mushkiladani tahay mid uguba oo cusub.

SIDEE LOO WAJAHAA HADAY MUSHKILO KULA KULANTO

Walaalkayga qaaliga ahow hadii Mushkilo kula soo daristo waxaad u baahan tahay inaad qaado taalaabooyinkan soo socda si aad xal ugu hesho dhibtan iyada ah.

Fahan Mushkilada:

In badan waxaa dhacda in aanu qofku fahmin mushkilada iyo meesha ay ka jirto taasi waxay keentaa in marar badan xalka laga raadiyo meel aanu jirin amaba la abuuro dhib kale iyadoo baadi doon loogu jiro sidii wax loo furdaamin lahaa sidaa daradeed waxaad u baahan tahay inaad fahanto dhibtu meeshay ku jirto iyo meeshay kaa jirto .

Dhiraandhirinta Mushkilada:

In badan dhibtu waxay leedahay muuqaalo badan oo ka sokeeya gunteeda & salkeeda ayna adkaato marar badan in la xadido mushkiladii.sidaa dardeed waa inaan dhiraandhirinaa mushkilada si aan u gaadhno gunteeda. Tusaale ahaan maanta wadankeenii waxaa haysta dhib lixaad leh, Maxaa sal u ah dhibkan.

Ma jahlibaa
Maa qabyaalad baa
Ma Faqribaa
Ma dhul yaraan baa
Ma gacan shisheeyaa
Ma Tayo daraa
Ma hogaan xumaa
Ma ismaandhaaf baa

Dhiraandhirintan iyo isbarbardhiga aan ku samaynayno aasaaska mushkilada waxay inoo sahlaysaa inaan garano salkeeda, markaana abaarno gunteeda, xoogana isugu geyno sidii aan jiridaha ugu siibi lahayn.

Faraaryaha Mushkilada (Faraaqyo):

Ogow walaalkayow in mushkiladu yeelato faraaryo, loolanka lala galo faraaryaheedana kama dhalato in laga gaadho xal iyo daawo lagu xasilo, sidaa daraadeed waa inaad kala garan kartaa gunta mushkilada iyo faraaryahan ay yeelatay. Tusaale ahaan marka qof uu ku dhaco xanuunka malaariyada waxaa la soo darsa madax xanuun, matag, xumad , af qadhaadh iwm

Hadaba hadii qofkaa aad siiso malab ama sonkor si aad uga daawayso af qadhaadhka ma aadan garan guntii mushkilada ee waxaad tahay qof qarda jeexa lana tacaalaya faraaryihii mushkilada iyo muuqaal ka mida muuqaaladeedii. Sidaa daraadeed waa inaad kala garan karto dhibta kuu muuqata iyo meesha ay salka ku hayso.

Taariikhda Mushkilada:

Taariikhdu waa arimaha ugu muhiimsan ee lagaaga baahan yahay inaad daraaseyso, kana qiyaas qaadato marka aad rabto inaad qadiyad xal ka gaadho.Tusaale ahaan waxay dhibi dhex martay nin iyo haweenkiisii waxaana kala gaadhay halgaad iyo hadal xun . adna waxaad isu diyaarisay inaad soo afjarto khilaafkan ku habsaday qoyskan muslimka ah .

Hadaba si aad wax badan uga fahanto dhacdadan waa inaad Raadraac ku soo samayso heerarkii uu khilaafkoodu soo maray iyo mudada uu soo qaatay.Xogaysigaas & baadi doonkaa taariikheed wuxuu kuu sahlayaa inaad hesho macluumaad qaali ah oo kaa caawiya xal u helista dhibtan .

Akhrinta aad akhriday taariikhda ay isla soo mareen labadan lamaane waxay kuu bidhaaminaysaa in ku dhaw 40% go,aanka aad qaadan doonto si aad u dhamayso arintan, sidoo kale waxaad heli doontaa meesha ay dhibtu ka taagan tahay, waxa khaldamay iyo sidey u khaldameen.

Baaxadda Mushkilada:

Waxaa la arkaa inaan dhibaatooyinku isku baaxad ahayn ama cidda ay khusaysaa kala badan tahay. Waxaan sinayn dhibta taabata hal qof iyo ta taabanaysa ummad fara badan, sidoo kale waxaa kala gadisan dhibta saameyn karta jiritaankaaga iyo ta aad maalmo ku dhibaatoonayso. Hadba inta ay le,eg tahay baaxada mushkiladu ayaa lagu jaan goynayaa xalka lagu dayayo , sidoo kale haday mushkilada baaxadeedu balaadhato waxaa la siyaadaya wakhtiga la galinayo iyo wasaaisha loo isticmaalayo furdaaminteeda.

Hadaba haday dhacdo inaan mushkilada sawir fiican laga qaadan waxaa hubaala in xalka lagu dayayaana aanu munaasib noqonahayn. Sidaa daraadeed waa in la qiimeeyaa mushkilad lana fahmaa baaxadeeda. Sababaha Mushkilada Dhaliyay: Inta badan Mushkiladuhu waxay leeyihiin asbaab dhilisay oo keentay mushkiladan iyada ah .hadaba marka la rabo in mushkilad la furdaamiyo waa in si fiican loo fahmaa sababkii keenay.Garashada aan garanay sababka waxay si fiican inoo caawin doontaa marka aan rabno inaan xalka guda galno. Hadaba haday dhacdo inaan si dhaba loo garan sababka waxaa aad u adkaanaysay in lagu guulaysto xalka munaasibka ah.

Go,doominta Mushkilada: Marka mushkiladi dhacdo waxaa loo baahan yahay in la xakameeyo lana go,doomiyo si aanay u fidin uguna talaabin meelo kale taasi waa ta keentay in qofka marka uu ku dhaco xanuunada qaar ka mida sida TBda in la karintiimeeyo lagana fogeeyo bulshada inteeda kale iyadoo looga dan leeyahay inaan xanuunkani baahin, gaadhina dad caafimaad qaba. Taa micnaheedu waa in la hakiyo mushkilada. laguna cidhiidhyo dhabada & dariiqa loona diido inay fido.

Qayb-Qaybinta Mushkilada : Waxaa dhacda marar badan in mashaakilku is dul fuulaan una eekaadan inay yihiin mushkilad qudha laakiinse marka aad si dhaba u eegto waxaa suurowda inay yihiin mashaakil isu tagay oo u baahan in la kala qaado oo la jajabiyo marbana mid la xaliyo loona kala hormariyo sida xalkoodu u kala dhaw yahay ama u kula muhiimsan yihiin, amaba waxay noqon kartaa hal mushkilo oo u fiday dhinacyo badan, una baahan in qayb kasta sideeda loo xaliyo.

Buunbuuninta Mushkilada: waxaa dhaca wakhtiyo badan in la buunbuuniyo mushkilada lagana saraysiiye heerkeeda taasi oo keenta in wax sahlana oo si fudud looga talaabi karo laga dhigo qar & buur aan la dhaafi Karin . sidaa daradeed waa inaan la buunbuunin mushkilada lana dhaafin xadkeeda & heerkeeda. Ictiraafka Mushkilada: Insaanka marar badan waxaa dhacda inay adkaato inuu ictiraafo in mushkiladi jirto kuna doodo inaanay waxba khaldanayn wax walibana sidii loogu tala galay ay u socdaan.Taas macnaheedu waa inay mushkiladahii is dul fulaan dabadeedna midba mid kale looga talaabo ay gaadhaan xili aan waxba laga qaban Karin. Sidaa dareed waa in la ictiraafo lana dareemo markay mushkiladi jirto. Sababtoo ah in ibnu aadanku wax khaldo waa arin dabiici ah laakiinse waxay ceebtu tahay marka lagu sii socdo mushkilada.

Abaarista Mushkilada: Fulaynimada way qaybo badan tahay dadka qaarna waxay ku keentaa inay karti u waayaan inay wajahaan mushkilada ama ay abaaraan arimahan culayska badan ee hortooda ka muuqda. hadaba hadii ay dhacdo in laga warwareego mushkilada waxay keentaa inay gaadho heer aan waxba laga qaban Karin amaba uu xalkeedu libdho oo uu fogaado. sidaa daraadeed waa in mushkilada la wajahaa loona abaaraa si ay geesinimo ku dheehan tahay.

Ka Hortaga Mushkilada: Hadii ay muuqato in mushkiladu soo socoto waxaa fiican in lagu dadaalo wakhtina lagu bixiyo sidii loo baajin lahaa loogana hortagi lahaa sababtoo ah ka hortaga ayaa ka fiican in lagu daalo sidii mushkilada loo xalin lahaa. Waxaad ka qiyaas qaadataa hadii uu abuurmo jawi dagaal ma waxaa fiican inaan isku dayno inaan dagaalkaa baajino mise waxaa haboon inaan sugno inta wax ka dhacayaan ka dibna xalka isku dayno.

Arimo Lagama Maarmaana Inta Aaynaan Xalka Guda Galin:

Waxaa jira arimo lagama maarmaana oo loo baahan yahay inaad Maanka ku hayso ama aan odhan karno waa lagama maarmaan inaad xasuusnaato Inta aadan guda galin talaabooyinka lagaaga baahan yahay inaad qaado marka aad rabto inaad dhib furdaamiso si aad xal u gaadho.

Ha qaadin wax ficila markiiba hadii aanay arintu ahayn arimaha waaweyn ee u baahan in go,aan degdega laga qaato sida xaaladaha dagaalka.
Waxaad ogaataa xalka oo lagu degdegaa wuxuu sababaa inuu lumo wakhti badan iyo juhdi badan iyo inuu abuuro mushkilad cusub oo hor leh .
Wakhtigu wuxuu qayb weyn ka yahay xalka, hadaba hadaan xalka la siin wakhti ku filan waxaa suurawda inaadan gaadhin natiija ku farax galisa.
Ogow xalka oo la isku dayo inay ka horayso daraaso, daraasadu waa bar bilowga xalka.
Waa inaad kala garato fahantana farqiga u dhaxeeya waxa suuro galka ah iyo waxa haboon ee ay tahay inaad samayso. Taas macnaheedu waxaa weeye markasta inaad talaabsato inta aad socon karto ee suura galka ah, isna waydiisu inta awoodaadu gaadhsiisan tahay. Hadaan si kale u nidhaahno waa inaadan go,aankaaga ku dhisin waxa aad jeceshay laakiin waa inaad ku dhistaa waxa hortaada yaala ee suuro galka ah.
Waa inaad isku kalsoon tahay aaminsan tahayna inaad xalka gaadhi karto kana gudbi karto dhibkan isaga ah.

7. Si aad xalka u gaadho xasuusnow inaad u baahan tahay

Qof Munaasib
Meel Munaasiba
Wakhti Munaasiba

Waa in go,aanku adiga kaa go,aa. arimahan aad doonayso inaad xalisana waa inaadan go,aankeeda cid kale u daba fadhiyin.

Waa inaad la timaado dhabar adayg, Sabir & dul qaad kuu sahla inaad ku sii socon karto wadada xalka loo marayo.
Waa inaadan mushkilada xal ugu dhigin inaad dhib ka sii weyn abuurto.
Waa inaad ilaahay u talo saarataa arimahan aad rabto inaad xalka ka gaadho.

Sh.C/Khaaliq Jaamac Ismaaciil
Email: darwiish101@gmail.com

Faafin: SomaliTalk.com | March 28, 2009

BAARID | SEARCH

La soo xiriir:

IIDHEH

XAYAYSIIS