Culumada Musaalixada iyo Sixiddu ma waxay Leeyihiin Fidnadii waxay ku Dhammaatay Bixidda Tigreega ee Xamar

cabdiwaaxid C/Waaxid C/hi Khaliif

London, UK

Ilaah baa mahah leh. Nabadgelyo iyo naxariis nabi Muxamed korkiisa ha ahaato.

Muqaawamadu waxay dhaheen waxaan maqleynaa Allaah oo leh haddaan Afsoomaali ahaan u qoro “W A QAATILUU XATTAA LAA TAKUUNA FIDNAH” ilaa dhammaadka aayadda. Haddey aayaddu dhihi lahayd Jihaadda ilaa aysan fidno ahaaneyn waxaa dhici kartay in dad culumo sheeganaya ay dhihi lahaayeen jihaadka waxaa laga wadaa “jihaadu nafsi” laakiin aayaddu waxay tiri dagaalama. Ma waxaa xabbadda loo dhigayaa Tigreega Muqdisho ka baxay dartii ileyn fidnadii waa taal Xamare? Muqaawamadu markii ay xabbadda qaateen ma Ashahaado-la-dirirkii bey uqaateen mise Zenawi? Teeda kale maxay dad culumo sheeganaya u rabaan in Ashahaado-la-dirirka qaarkood hadda saxaafadda ka leh: Itoobiya nabadi kagama dambeyn Xamar, noqdaan guddoomiye gobol iyo madaxda booliiska? Maxayse shacabka iyo Muqaawamada isagu dirayaan?

Sida muuqata nimankaas culumada sheeganaya iyo afmaallo badan oo ka hadlay isu-soo-bixii waxay soo dhoweynayaan Ashahaado-la-dirirka, ciidamo gaalo ah sida kuwa Amisom, iyo garabka Jibuuti halka ay caayayaan Muqaawamada! Afmaalka qaarkood waxay haddeer idaacadaha hortooda u kala hiilinayeen C/hi Yuusuf iyo Nuur-cadde! Horta yaa doortay guddiga culumada la sheegayo? Soow Nuur Baaruud ma ahayn ninkii joogay Nayroobi shir lagu taageeray heshiishkii Jibuuti? Maxayse tahay dhexdhexaadnimada laga hadlayo? Yaa u qabanaya waxa Nuur Baaruud ka sheego Muqaawamada ileyn waa ogayn iney isu hayeen labo kooxood oo kuwana Islaax yihiin kuwana Salafiyo sida Al-Itixaad ama Al-Ictisaam ama Ash-Shabaab?

Horta Tigreegii Xamar muuq ahaan bey kaga baxdaye laakiin macnawi ahaan waxaa u jooga wakiilladoodii. Sidoo kale Tigreegii meelo badan oo Soomaaliya buu joogaa. Bilo ka hor baa la soo qoray in la rabo in shacabka iyo Muqaawamada la isku diro. Waxaa is weydiin leh: shacabka Soomaaliyeed dhibta gaartay darteed ma yeelayaa in wiilashoodii Ilaahay gacantooda ku saaray Tigreega iney hadda ku jeestaan? Haddii taasi dhacdo maxaa guddiga culumada sheeganaya ka faa’iidayaan?

Nimanka culumada sheeganaya ma asiibin waxay ka hadlayaan oo waa u gafeen Muqaawamada. Teeda kale xitaa haddii nin caalim ahi gefo ma lagu raacayaa? Anigu nimankaasi guddiga sheegta waxay xukumeen wax kama jiraan baan ka dhigi lahaa. Soow nabi Daa’uud (CS) marar uu xukun khalad ah riday dib kama sixin nabi Suleymaan (CS)? Marka nabi Ilaahay baa lagu ceshay xukunkiisii khalad ka ahaa marka maxaad mooddaa caalim kale ama kuwo culumo sheeganaya? Nabi Daa’uud (CS) si kasta waa uga weynaa nabi Suleymaan (CS). Inkastoo nimankaas qaarkood yihiin dariiqo la yaqaan oo qaarkood wax la qeybsadaan dagaaloogayaasha iyo dowladdii Mbaghati. Marka sidii qisadii haweyneydii isku dhejineysay ilmaheysan dhalin bey iska dhigayaan iney yihiin kuwo ka damqanaya shacabka. Laakiin waa Muqaawamada dadka ka naxaya shacabka ee usoo halgamay. Nimankaan qaarkood Tigreegey Xamar isla joogeen. Qaarkood garoonka Aadan-cadde bey ka soo degeen waxayna jiifi jireen huteelo Nayroobi iyo meelo kale ku yaalla. Qaarkood Tigreegu inta xireen bey iska soo daayeen. Waxaa uun la maqlaa markii Muqaawamadu guul gaarto. Waan ogeyn markii Muqaawamadu guuleysatay 2006-dii iney idaacadaha iyo teleefishanada soo fariisan jireen.

Maxaa loo difaacayaa Amisom? Soow Amisom uma imaan iney Geeddi iyo C/hi Yuusuf difaacdo? Soow uma imaan iney goobaha dhaqaalaha u waardiyeeyaan inta Tigreega iyo Tigree-raacu leynayaan shacabka Soomaaliyeed? Ninka Tigreega iyo Tigree-raaca u aruurinaya dhaqaalaha oo qadada u karinaya si tamarta Tigreega iyo Tigree-raacu helaan ugu laayaan shacabka miyaa ka dhib yar Tigree iyo Tigree-raac?

Wadaadadii shalay lahaa garoon baa xirmaya waa beentood. Ilaahay beyna la hortagayaan. Yaa furay garoonka iyo dekedda Muqdisho? Ma Cabdi Qeybdiid iyo Dhagaxtuur? Mise Muqaawamada? Haddii shalay Muqaawamadu fureen maxaa xiraya haddii Amisom baxdo?

Teeda kale waxay gef ka galeen Gaza iyo reer Falastiin sidii iyadoo dadka Gaza ay khalad ay leeyihiin darteed loo leynayo! Waxaadna mooddaa in ay shacabka Xamar ku leeyihiin yaan sidii dadka reer Gaza la khaldamin oon Amisom la taaban si aan garoonka diyaaraduhu u xirmin!

Xaggee ka soo akhristeen waxay shubayaan? Sida diintu tiri oo sunnada ah Kitaabka Qur’aanka isku-xukunkiisa waxaa ka horreeya kala-bax xaqa iyo baadilka, kadeed, kur-iska-goyn, kala-carar iyo baro-kac, carruur iyo cirroole kafan la gesho iyo xabsi la isku karantiilo. Maxaa wixii Ilaahay sheegay ee dhibka ahaa looga dhigayaa wax Muqaawamada la timid? Ma nabi Muxamed (SCW) baa keenay cunoqabateyntii la saaray Banuu Haashim ilaa ayba dhici karto in hooyadeen Khadiija (RC) ay u dhimatay macaluul iyo cudur. Ma nabigaa (SCW) ka mas’uul ahaa saxaabadii la barakiciyey/hijrooday? Muslimiintii Uxud iyo Badar ku dhintay ma nabigaa (SCW) dilay? Marka qofkii Shareeco Islaam xukunkeeda raba waxaas oo daruufaa baa ka horreeya ee ma samreynaa mise nimankaas huteelada qabow ubartay baan dabogalnaa?

Horay baa sheekh Shariif iyo Janaqoow damceen iney daliishadaan heshiiskii Xudeybiya waxayna ka fahmeen khalad. Janaqoow in dadka muslimiintu ra’yiga isku qaban karaan wuxuu usoo qaadatay markii Cali Binu Abuu Daalib (RC) diiday inuu masaxo qoddobkii ahaa in Suheyl Binu Camri diiday in la daayo Rasuulka Ilaahay ee lagu qorayo warqaddaas. Qoddobkan isaga ah uma noqonayo daliil arrimahaas. Keliya wuxuu qodobkaas tusayaa in Qureysh soo dirsatay nin caqli badan. Laakiin saxaabadu (RC) waa ku khaldanayeen iney diidaan amarka Rasuulka Ilaahay (SCW). Waxaad aragtaa in nabiga Ilaahay (SCW) iyo saxaabadu aadeen Cimro aan markaas waajib ahayn (qofkii iney waajib tahay u arka). Marka la eego dagaalkii Axzaab ma jirin hal saxaabi oo hadal ku soo ceshay nabiga Ilaahay (SCW) maxaa yeelay markaas arrintu waxay ka degeysay meel culus. Marka nimanka Xamar oo weli gaalo ku jirto iska daa waddanka intiisa kalee oo weli raba iney shacabka iyo Muqaawamada isku diraan waxaan leennahay waa la idin arkaa, shacabkuna waa kala yaqaan ninkii gana iyo kii galada.

Muqaawamadu waxay ku doodayaan sida markii Ilaahay jabshay Axsaab ay horayba ka aadeen cadowgii gudaha – Yuhuuddii Banu Qureydah ayey leeyihiin haddii Tigreegii halgan kaddib Ilaah naga saaray waxaan la dagaaleynaa Amisom iyo Tigree-raaca oo ah cadowga gudaha. Waana mas’alo la fahmi karo. Yuhuuddii Banu Qureydah intooda badan dagaalka toos uma gelin ee waxay la showreen oo damceen in ay la saf noqdaan xulufadii Mushrikiinta. Laakiin Tigree-raaca oo markii horaba shacabku saaray hadda waxaa u sii dheer waxay toos u soo galeen dagaalka ay Tigreegu ku qabsatay Soomaaliya marka waxay sameeyeen wax ka daran waxa Yuhuuddii Banu Qureyda sameysay. Tigree-raacu waxay ku yimaadeen iaygoo saaran taangiyo Xabashi. Marka Muqaawamadu sunnada nabiga (SCW) ayey ku taaganyihiin hadday abbaareen cadowga gudaha halka nimanka culumada sheeganaya ay qaateen qaraar ka duwan kii nabiga (SCW) iyo saxaabadu qaateen oo waxaad mooddaa iney leeyihiin waxaa fiican in la daayo Banii Qureyda.

Khasab maaha in Amisom la weeraro hadday diyaar u yihiin iney baxaan. Sida sheekh Xasan Mahdi sheegay waxaa Amisom la soo xireen kuwaas culumada sheeganaya iyo garabka Jibuuti iyagoo leh ma baxnaa? Laakiin waa la isku qabtay wixii la yeeli lahaa. Horay baa sheekh Shariif u sheegay inuu rabo in la keeno ciidamo kale oo Afrika ka yimaada! Waxaan la yaabbanahay haddii Tigree baxay, Kuwa Jibuutina rabaan iney la shaqeeyaan Tigree-raaca Ashahaado-la-dirirka ah maxuu u rabaa in la keeno ciidan shisheeye? Waa caddahay arrintu waxay rabaan in loo gumeeyo shacabka Soomaaliyeed.

Way dhici jirtay in culumadu xeeladeysato marka la khasbo sidii fidnadii Qur’aanku inuu yahay makhluuq laakiin kuwani waxay kaga duwan yihiin waxay khaldayaan shacabka iyagoon cidna ku khasbin arrintaas. Iyagaa inta tagaan meelaha bannaanbaxu ka socdo waxaas dadka u sheega. Iyagaa inta idaacadaha taga ama la xiriira waxaas shuba.

Insha Allaah sidii Ilaahay u qabtay sagaalkii nin ee damcay iney miraan oo khaarajiyaan nabi Saalax (CS) ayaa Ilaahay u qabandoonaa fidnadan ay wadaan sagaalkan kooxood: CIA, Zenawi, Jibuuti, Yemen, Musaveni (Amisom), Ashahaado-la-dirir, garabka Jibuuti (sheekh Shariif iyo xertiisa), odayaasha Hawiye (ururka Xaad iyo Diiriye ee kama wado odayad Hawiye oo dhan) iyo kuwaan sheegtay culumada masaalixda iyo sixidda.

Kooxda Shariifka waxay dhaheen waxay baarlamaanka kusoo dhisayaan 4.5! Waxay i xasuusineysaa riwaayaddii “hablayahow hadmaad guursan doontaan.” Islaan tumasho soo dilootay oo qaad iyo dhalo khamri ah wata ayaa waxaa ku soo baxaysa gabdho markaas soo kacay oo qaarkood suuqa sii galayaan. Islaantii oo kalmado Talyaani ah tuuraneysa ayaa tiri: “proprio mio strato”. Wey sey ugu dhawaaqday. Talyaaniga ma aqaan haddaan khalday ha la i saxo waxayna Afsoomaali ku sii tiri: waa waddadeydii oo sax ah. Waxay tiri: dariiqeygii qodxaha badnaa baa lagu socdaa. Waxay sii tiri: war ma oga, iyagaase ogaan doona. Waxay tiri haddaad tubtayta qaadaan WALLEE salkiin waa hoog. Waxay sii tiri:

Horaan u dullooboo waqtigaygii uga dib dhacay
Daroogo iyo caashaq miyey caawa ila darseen
Oo dukhaanka iyo jaadka miyaan sii daldalahayaa
Sigaarkaan ka dafsiiyey dambi ma iga raacayaa
Dad iyo duunyaba kuwaasaan dugsanahayaa
Kuwa ku duullaan ahoow saasaa idiin dambeyn

Nimankii culumada sheeganayey ee hadda leh 4.5 baan wax ku qeybsaneynaa soow maaha dariiqii Mbaghati oo sidiisii ah? Sida islaanta gabdhaha u lahayd ciddii waddadeeda qaadda saasaa u dambeyn soow sheekh Shariif iyo golyaha Jibuuti ee haddeer ku socda waddadii C/hi Yuusuf iyo Cali Maxamed Geeddi saas uma dambeyn doonto? Soowse kama sii darna kuwa culumada sheeganaya ee kuwaas qiilka u raadinaya? Marka haddaad fidno u taqaannaan Tigree ka baxay Xamar haddee Xamar waxaa jooga shisheeye iyo Tigree-raac. Marka shacabku waxay maqlayaan kuwa aan cidlada uga carareyn markey isku dhabaqdo ee aan ku ordeyn huteelo ku yaal waddamo qalaad. Marka qolyaha guddi culumo sheeganayoow waa la idin arkaa. Gabdhihii sida habarta ku sheegtay bay ku dambeeyeen. Marka nimanka haddee leh qabiil iyo 4.5 baan ku qeybsaneynaa iyo kuwa qiilka u raadinayaba halkaasay ku dambeyn haddii Ilaah idmo.

C/Waaxid C/hi Khaliif
cabdulwaxid@hotmail.com

Qormadii Hore: Maxkamadaha oo Shabaabkana Weeraray; Tigreegana leh Waddada ha loo Furo.. Akhri...