Yusuf Kadib:Soomaliya iyo Buugaagta Shisheeye!!!

Yusuf Kadib:Soomaliya iyo Buugaagta Shisheeye!!!

Abdi Aziz Gurbiye,

Gurbiye Information and Cultural Center,

Nairobi,Kenya.

gurbiye@hotmail.com

Xarunta Gurbiye Information and Cultural Center waxay shakhsiyadda sanadka u dooratay ee 2008-da madaxweynihii Somalida C/llahi Yusuf oo xilkii is dhiibay intaan laga dhigin,Siyaasaddii isaga fariistay intaan laga fariisin,kursigii isaga tagay intaan laga tuurin ama maykiisa wadooyinka lagu jiidjiidin!

Yusuf waxaa uu ka dhabeeyay balantiisii ahayd inuu xilka isaga tagayo hadduu wax qaban waayo tasoo uu kaga fiican yahay Baarlamaan ku sheegga Impagathi oo wali aan ka xishooneen inay iska kala tagaan,waa Oday caqli badan hadduu xilka iska dhiibay kadib markuu ogaaday inay maalmihiisa tirsamaan,kadib markuu arkay in dal iyo dibadba laga nacay,xitaa cadawga Ethoipia oo uu shacabka ku cabsiin jiray garabkiisa ayey ka baxeen,beesha caalamka sidoo kale……dunida oo dhan waxay ogaatay inuu faashil yahay!

Madaxweyne Yusuf waxaa lagu xasuusan doonaa inuu ahaa nin kaligii taliye ah,anaani ah,qabyaaladiiste ah,waxaa lagu xasuustaa inuu Xabashi soo galiyay caasimadda Muqdishu,shacabka oo dilkiisa lagu faano,dhowr malyan oo la barakiciyo iyo anigaa iri,waxaa lagu xasuusan doonaa Oday aan cilmiga siyaasadda iyo rabitaanka dadka uu maamulayo aan waxba kala socon……Odayga ma doonayo inaan dhabarka ka toogto lakiin nin wanaagsan ma ahayn.

Somaliya iyo Marxalad Cusub:

Is casilaadda Yusuf iyo soo dhawaashaha bixitaanka cadawga Ethopia kadib waxaa uu dalku galayaa marxalad cusub,is badal dhab ah waxaa uu ku imaan karaa kolka Baarlamaankan iska kala tagaan oo doorashooyin cusub la abaabulo balse intay baarlamaankan joogaan waxaa halkii taagan waxa loo yaqaan(Old Guard versus) waayo Baarlamaankan uma bisla hogaaminta umadda,ma laha aqoonitii iyo kartidii dal lagu badbaadi lahaa….waxaan idiin xasuusinayaa Baarlamaankan waa dadkii ansixiyay inay Xabashi dalka soo gasho,kana mas’uul ahaa dhamaan wixii dalka ka dhacay labadii sano ee tagay.

Waxaa kaloo nasiib darro ah inay doonayaan in lasii ballaariyo oo Baarlamaanka lagusoo daro tiro la mid ah inta hadda ay ka koobanyhiin taas oo aan waxba soo kordhin doonin waayo tiro badan oo waxmataryaal ah waxaa ka muhiimsan tiro yar oo tayo leh…..

Somaliya iyo Buugaagta Shisheeye:

Sidaan ku hayno taariikhda Somaliya waa yar tahay inay akhrisataan buug ay soo saaraan,waxaan ula jeedaa inta badan Somalida waxay ku shaqeeyaan fikir Shisheeye.

Dhanka Siyaasadda:

Tan iyo markii xuriyadda la helay dad iyo dalba wali ma helin madaxbanaani toos ah,oo waxaa nagu habsaday waxa loo yaqaano” Gazwul Fifri”ama “through ideological invasion”waxaan ku adeegnaa maskax kale sida Communism ama Marxism oo dhibada u Aaseen Karl Marx oo ahaa Faylasuuf Yuhuudda Jarmalka iyo Saxiibkiisa Friedrich Engel’ oo ahaa Ingiriis.

Dowladdan hadda burburtay xitaa ma aheen Maskax Soomaliyeed,Taariikhdaas dheer ee dalka tilaabo aan si xuriyad iyo madaxbanaani ku jirto u qaaday dhanka siyaasadda waxaa laga arkaa Xisbigii SYL oo ay u dhamaayeen wax walba oo qof wadani ah looga baahnaa.

Dhanka Diinta:

Somaliya waxay akhrisataa Buugaag Shishiiye:

Suufiyada:

Markaad fiiriso culimada Suufiayadda dhamaantood waa Shisheeye sida: Sheikh Saalax oo isaga iyo Sayid Mohamed Xajka ku kulmeen oo “Saalixiya” usoo dhiibay,Qaadiyah iyo Sheikh C/qadir Jiilaani ,Axmadiya iyo Axmed Binu Idris.

Cilmiga Tasuwufka waa Dariiqad u kala baxda Dariiqooyin: Sidaa Qaadiriya, Saalixiya, Axmadiya iyo Mowliidiya…..Waa Waddo uu Aduunka usii marayo Rabigiisa…..waxay leeyihiin Culumo Caan ah sida Sheikh Cabdi Qaadir Jiilaani, Xasan Al-Basri iyo Imaam Al-Nawawi.

Waxaa jiro kooxo aad ugasoo horjeeda oo ku tiriya Suufiyada inay tahay Bidco halka qaar ay ku doodaan inay Aaminsanyihiin: Khuraafaadka, Cilmu-Geybka, Qubuurta oo la Tabaruko……Culumada Salafka waxay dheheen Suufiya waa Bicdo Dakhiil ku ah Islaamka waayo waxay Barakystaan Awliyo….waxay sidoo kale ku Eedeeyaa Mowlidka,Arbiciinka loo dhigo dhimasho kadib.

2. Ikhwaanka:

Ikhwaanka Somaliya oo loo yaqaan”Al-Islaax”,waa maskaxda Sheikh Xasan El-Bann,Waxaa Aas-aasay Xasan Al-Banaa 1928-dii,waa xarakada ugu faca weyn Kooxaha Islaamka,haatan 80-dowladood in ka badan ayey ka jiraan Xarakadan………..Somaliya waxaa looga yaqaan Al-Islaax.

Dhaq-dhaqaaqyadeeda waxaa ka mid ah: Dhaq-dhaqaaqa Xamaas oo ka jira dalkaas Falastiin iyo Xarakada Ikhwaanka ee Masar…..halka Xarunta Xarakaas ay ku taalo Qaahira….Dakhligooda waxaa uu ku tiirsan yahay waxyaabaha ay iska aruuriyaan dhexdooda.

Hogaamiyaha Ikhwaanka waxaa loogu yeeraa Murshid-ka guud,waxaa la doortaa Shantii Sano Mar,waxay hadda Wakiilo ku leeyhiin Golaha Shacabka ee Masar…

Culumadooda waxaa ka mid ah: Xasan Elbana,Sayid Qudbi,Muhamed El Gazali,Axmed Yasin,Cabdi Xamiid Kishka iyo Zaynab El-Gazaali)

3. Salafiyada noocyadeeda kala duwan:

Waa dhaq-dhaqaa kale uu maskaxdiisu leeyahay Muxammed Binu C/Wahaab,xarumaha ay ku leeyihiin Somalida waxaa ka mid ah: Salaf,Salaful-Jadiid,Al-Itixaad .

Waxay raacsanyihiin Nahjiga Self-ka Saalixa ah….ujeedoodu waa inay dhisaan Dowlad Islaami ah,dowladaha Islaamka qaarkood waxay ugu yeeraan Salafiya Jihaadiya,waxay Gaaleeyaan Reer Galbeedka iyo Xitaa dadka Xiriirka la leh….

Culumadooda waxaa ka mid ah:Muhamed Binu C/wahaab iyo C/caziz Binu Baaz,halka ay leeyihiin dhaq-dhaqaaqa Wahaabiyada oo Xarako ujeedadeedu tahay sida ay sheegeen inay sifeeyaan Caqiidada Islaamka,waxay Towxiidka u qeybiyaan ilaa sedex,kooxdan iyo Suufiyada doodoodu ma yara…waxayna socondoonaa ilaa Qiyaamaha ama in midkood meesha ka baxo tasoo adag in la saadaaliyo.

4. Al-Shabab:

Waa urur diineed ku shaqeeyaymaskaxda Al-qa’idda iyo Usama Binu Ladin,qaabka ay xukunka u doonayaan,dadka ay la diriraan,khudbadahooda,labiska,hubka iyo habka dagaalka dhamaan waa Cashiro ay horay usoo bixisay Al-Qa’ida.

Ugu dambeentii waa in Somaliya 2009-ka heshaa fikir ka duwan Buugaagtaas shishiiye ee aan fikirkeena xor u nahay,u fakirnaa dalkeena iyo dadkeena iyo diinteena si Soomalinimo ah.

Abdi Aziz Gurbiye,

Gurbiye Information and Cultural Center,

Nairobi,Kenya.

gurbiye@hotmail.com

Afeef: Aragtida qoraalkan wxaa leh qoraaga ku saxiixan