Kulanka Ra’iisul Wasaaruhu la yeeshay wakiilka midowga Africa ee Soomaaliya ayaa waxaa diirada lagu saarayey arrimaha amniga iyo horumarada ay ka sameeyeen ciidanka Amisom iyo kuwa dowladda dagaalka ay kula jiraan kooxda xag-jirka ah ee Alshabab.
Markii uu soo idlaaday kulanku waxaa saxafada si wada jir ah ula hadlay Ra’iisul Wasaaraha iyo wakiil Midowga Africa u qaabilsan Soomaaliya.

Madaxweyne faroole ayaa Barakacayaasha u ballan qaaday in aysan la kulmi doonin waxyaabaha ay la kulmaan dadka kale ee Barakacayaasha ah ee ku sugan Koofurta Soomaaliya sida dhaca kufsiga iyo wixii la mid ah halkaana ay ka heli doonaan Barakacayaasha ammaan iyo Nabad gelyo buuxda ah.

Prof Cabdulaahi Xersi Diirshe (Daacad) oo Mudo dheer ku soo jirey Siyaasada Wadanka Soomaaliya islamarkaana horey u Sameeyey Xisbiyo fara badan gaar ahaan Xiliyadii Dagaalada Sokeeye ayaa haatan waxaa uu ku soo Biirey Siyaasiyiinta u Taagan Xilka Madaxweynimada Maamulka Ximan iyo Xeeb , waxaana wax ka weydiiney Sababta uu Xiligaan ugu soo biirey Siyaasiyiinta u Taagan Xilkaa Maamulkaas waxaana uu sheegey in uu doonayo Shacabka Ximan Xeeb uga faaiideeyo aqoonta iyo Waaya-aragnimada uu u leeyahay Siyaassadda , Hogaan Wanaaga iyo Xiriirka Wanaagsan ee aan la leeyahay Deriska iyo Dunida inteeda kala, islamarkaasna in aan ka gudbiyo Bulshada Ximan iyo Xeeba Marxalada Xasaasiga ay ku sugan yihiin waxaa uu intaas ku darey

“ Soomaaliya waxay ay u baahan tahay Nidaam Gunta ka soo Tola Deegaanada, si loogu Gudbo Hanashada Qaranimada Soomaaliyeed ee Daalaa Dhaceysa ama Saanqaadka ah , maadaama aan marnaba Bulshadu kala maarmi kareyn meel kasta oo ay joogto , heer kasta oo ay mareyso taasoo ay ka mid tahay Ujeedooyinka dib u Yegleelida Nimdaam iyo kala Dambeyn lagu soo celiyo Geyiga Soomaaliyeed

Prof Cabdulaahi Xersi Diirshe (Daacad) waxaa uu sheegey in Deegaanka Ximan iyio Xeeb uu yahay Dhul Balaaran lehna Khayraad Dabiici oo kala duwan sida XoolAha , Beeraha , Macdanta iyo Kaluumeysiga islamrkaana waxaa uu sheegey in Deegaankaas ay ku hareereysan yihiin Deegaano kala Duwan Dhacdooyinka ku saleysan Daaq ay ka dhacaan sidaa dareteed waxay u baahan yihiin in si wadajir looga wada shaqeeyo Xal u helida Khilaafaadkaas yar yar iyadoo la isticmaalayo Xigamada Waxgaradka ee Dhinacyada kala duwan taasina aad bay u fududadahy waxaana uu sheegey in uu aaminsan yahay in Khilaafaadkaas uu ku bixin Doono dadaal Dheeraada si Nabad loogu Wada Noolaado

Prof Cabdulaahi Xersi Diirshe (Daacad) mar uu ka hadlayey Dhinaca Bucad badeeda waxaa uu yiri” Dadkaas waxay ahaayeen Ganacsato Kaluumeyusato ah iyo Shaqaalahooda oo iyaga ku howlanaa in muda ah Wax soo saarka Khayraadka Badda hase yeeshee waxaa dhibaateeyey, Joojiyey Ganacsigooda Sharafta badan Kaluumeysato Shisheeye kuwaasoo adeegsanayey Maraakiib waa waaweyn iyo Qalab Xaalufinta Badda islamarkaana baabi’iey Qalabkoodii Kaluumeysiga sida Doonyihii Shabaagadihii taasi waxay abuurtey in ay is Difaacaan ilaa ay soo gaartey in lagu kala adkaado loolankaas oo aan Xaqa loo wada lahayn,taasina waxay dhashey in Muwaadiniinti lagu Tilmaamo Burcad maadaama ayan lahayn Nidaam Qaran oo awood u leh in uu difaaco Xaquuqdaas oo ah Naftooda iyo Maalkooda hase eyeshee Nasiib wanaag maanta waxay taagan yihiin Ganacsatadaas,Ganacsigeenna waa joojineynaa iyo wixii ka dhashey ha la helo Qaran Difaaca Khayraadka Badda Soomaaliyeed , iyagoo Xiligan Diyaar u ah in ay ka dambeeyaan Maamulkooda halkaas baan ka sii wadi doonaan anigoo leh Xirfad ku duwida Dhalinyarada Nolosha Caadiga ah.
Guntii iyo Gabagabdii waxaan ugu baaqayaa Bulshada ,Guurtida , Baarlamaanka, iyo Xukuumada ee Ximan iyo Xeeb in ay u istaagnaadaan Ilaalinta Miraha Qiimaha badan noogu fadhiya ( Naf.Maal iyo Maskaxba leh) una Diyaargaroobaan Doorashada Taariikhiga ah iyagoo Dhowraya Marxada kala Guurka kana Foojignaanaya wax kasta oo keeni kara kala qaybsanaan
Proff Cabdulaahi Xersi Diirshe (Daacad)
Daacad99@hotmail.com
Tel00252615441161
Tel 00252615531122

W/D Amiin Yuusuf Khasaaro
E-Mail amiinkhasaaro@hotmail.co.uk
E-Mail amiinkhasaaro@yahoo.co.uk

W/D. farhan Hussein elmi, (sultan)

Waxaa jirta xikmad oranaysa akhriyaha maant waa hogaamiyaha beri.

wax akhrinta waxaa lagu tiriyaa in ay tahay hab kamid ah hababka ugu fiican ee

insaanku ku kasbado wax badan oo kamid ah aqoonta culuunta iyo fikradaha,

waxa ayna gaarsiisaa in Insaanku noqdo mid horumarsan dhan walba oo noloshiisa kamid ah, cilmi ahaan cafimaad ahaan dhaqaala ahaan, bulsha ahaan, siyaasad ahaan,

dhaqan ahaan, waxa ayna u furtaaa dariiq iyo maskax balaaran oo ay adkeed gaarideeda,

waxa la sheegaa maktabadii ugu horaysay ee faraacinadii hore in albaabkeeda hore ay ku qoreen, “Halkaan waa quudka nafta, iyo daawada caqliyada”

Halka sidoo kale lagu tiriyo wax aqrinta ilaha ugu badan ay kasoo burqadaan cilmiga iyo aqoonta, uguna balaaran,

iyada oo ay ku dadaaleen umadaha baraarugsan, faafinta cilmiga iyo sahlida hababka lagu helo, waxa ayna furaha koowaad ka dhigteen, ku dhiiri galinta dadkooda wax aqriska, iyo in ay kashaqeeyaan ku dhex faafinta bulshada qeybaheeda kala duwan,

wax aqrinta waxa ay ahayd walina tahay hababka ugu muhiimsan ee soo minguurinta

miraha caqliga basharkii hore, waxyaabihii ay hindiseen, dhaqankiisii fanka iyo suugaantiisii, iyo waxqabadkiisii,

wax aqrintana waa sifa u gooni ah shucuubta horumartay kuwaasoo mar walba ku dadaala maskax weyn oo xigta horumar ballaaran,

wax aqrinta waxa ay leedahay ahmiyad aad u ballaran oo aan inta lagu soo koobi karin bilowgii usoo ifbixii dunida nuurka islam, kalimadii u horeysay ee jibriil kula hadlay suubanaha, (nnkh)

waxa ay ahayd (IQRA) aqri!! waxa aad ka dhuuxi kartaa halkan, ahmiyada ay uleedahay culuunta iyo aqoonta wax aqrinta,

casrigaan aynu noolahay wax aqrinta waxa ay kamid noqotay nolol mal meedka muwaadin kasta, wax aqrintana waa wadada kaliya ee waxa alifida iyo soo sarida mu’alifiin hindisayaal mufakiriin,(dad fakar fog leh)

umadaha wax aqriya, waa umadaha sutiga u haya caalamka, umadaha wax aqriyaa waa umadaha xoroobay, maxaa yeelay wax aqrinta waxaa ay kaa fogaynaysaa jahliga, khuraafaadka, iyo dib u dhaca,

waxa ay ka qortay hay’ada (Scott Foresman) wax aqrinta oraah aad u qurux badnayn, barnaamij bandhiga aqriska buugaagta caalamiga, ee lagu qabtay santiago sanadii 1997-dii cinwaankeeduna uu ahaa, “Waxaa badali doonaa caalamka” oraahdaa oo ahayd,

maalin maalmaha kamid ah, waxaa caalamka badali doona cunug yar,

waxaan siin doonaa cunugaas yar hadiyad dhadhankeeda ka go’in waligeed,

hadiyad caalamka hortiisa keenaysa, kana dhigaysa dadka dunida ugu hodansan uguna qanisan, Hadiyadaasna waa wax AKHRINTA)taas oo u furi doonta labada indhood,

dareenkana waxaa kiciya sheekooyinka taas oo kadhigaysa caruurta in ay dareemaan kobcaan fakaraan,

ma jiro,wax I joojin kara, mxaa yeelay qalbigayga waxa uu garanayaa, macanaha wax AkhRISKA, iyo awooda ay leedahay,

Waxa uu yiri Abaas al-aqadi wax aqrinta waxa ay da’da insaanka ugu dartaa da’kale. Waana da’da qoraayaasha mufakriinta aqoonyahanada, culumada falsafada, i.w.m

Majirin caalim weyn ama mu’alif weyn. Haduu jirana wuxa uu aad ugu mammanaa wax aqrinta. Waxa ayna u ahayd wada uu u maro cilmiga iyo wax curinta,

Tusaale ahaan aan u soo qaadano ( (Philo Franz Worth) mu’alifkii television-ka.

Wuxuu ahaa “Philo” arday aad u dadaal badan

Aad iyo aadna u jecel uguna mamman, wax “AQRISKA” waxaa lasheegaa in uuu aqriyayay dhammaan wixii maktabada school-ka yaalay ee ka hadlayay codka iyo ilayska, iyo waxa loo yaqaano (silent movie) ama filimaanta aan codka lahayn, hamigiisa wuxuu ahaa in uu kulmiyo codka iyo muuqaalka filimka,

Mudo “Philo” markii uu akhriyaya daraaseeyay, waxa ayna dhahaan waxa uu akhriyay akhrisris aad u ballaaran,

Ilaa uu kagaaray waxa uu ku haminayay, waxaana loogu wanqalay alifida television-ka magiciisa.

dadka waxa curiya dadka waxa alifa mufakiriinta iyo aqoonyahan kasta cilmigii uu doono haku xeeldheeraadee waa dad annaga nagamid ah laakiin

cilmiga waxa ay ka dhigteen wadan ay dagaan,

wax AKHrintana wado ay u sii maraan,

dhab ahaantii waxa aynu u wada baahanahay, ( (The Reading Clinic) isbitaalka wax aKHriska muhiimadiisuna tahay baraarujinta dadka ahmiyada wax akhrinta,

qofkii maanta u fiirsada xaalada umadeena. Oo aan orankaro waa bulsha dhan walba ka burburtay, dhaqaala ahaan caafimaad ahaan siyaasad ahaaan amni ahaaan ijtimaaci ahaan deegaan ahaan waxbarasha ahaan,moral ahaan akhlaaq ahaan. Kuna habsaday gaajo colaado jahli abaaro burbur iyo barakac

Meel u fiyowna aysan jirin, dhan walba oo aad ka eegto,

dadka waxaa badbaadiya marka ay marayaan marxaladaaan oo kale ee quusta joogta intooda waxa akhrisa.

ee ay ku jirto damiir wadaninimo iyo mid diineed.

aqoon yahankeena imisa buug ayuu aqriyaa bishii!!!.? Imisa ayuu ku booriyaa dadka

wax aqriska iyo wax qorida Aniga iyo adigase imisa ayaan aqrinaa bishiii??? Imisa ayaan bulshadeena ku boorinaa wax aqriska iyo wax qorida, imisa qof ayaanse barnaa sida wax loo qoro iyo sida wax loo akhriyo.

Hadii aynaan wax aqrin waxna qorin ma gaari doono wax horumar ah. Gaar ahaan casrigaan aynu noolahay oo lagu tiriyo casrigii cilmiga

W/D. farhan Hussein elmi. (sultan)